Skip to main content

Hernia – fysio-oefen-en manuele therapie

Wat is een hernia?

Het woord hernia is afgeleid van het Latijnse woord Hirae=ingewanden.
Met de medische term hernia wordt bedoeld: een uitpuiling van een orgaan dat in een besloten ruimte behoort te liggen. We hebben dus vele soorten hernia’s.

Hernia Nuclei Pulposi (HNP)
In dit geval wordt een lage rughernia bedoeld: de uittrede van de kern in de tussenwervelschijf.

hernia

Hernia (HNP)

Oorzaken van een hernia in uw rug

De oorzaak is een uitpuiling van een deel van de tussenwervelschijf in het wervelkanaal.
Hierdoor worden zenuwen die daar doorheen lopen bekneld.
Een uitpuiling ontstaat onder andere na een scheur in de bindweefselring (anulus fibrosus).
Bij het ontstaan van de scheur speelt overbelasting een rol.

Hoe vaak komt een HNP voor?

Het optreden van een HNP komt in het Westen vaak voor.
Een Hernia Nuclei Pulposi komt voor met de incidentie van 1.5/1000.
De meeste rughernia’s komen voor in de onderrug:

  • 90 % op niveau L4-S1;
  • 5% op niveau L3-L4;
  • 5% op hogere niveaus (C en T)Uw wervelkolom bestaat uit 7 halswervels (Cervicaal), 12 borstwervels (Thoracaal) en 5 lendenwervels. (Lumbaal).

Welke klachten hebt u door een hernia in de rug?

  • In geval van een lage rughernia (die op een zenuw drukt) zult u vaak pijn in een bil of been als kenmerkende klacht ervaren. Ofschoon een hernia meestal pijn geeft kan het zo zijn dat iemand er niets of weinig van merkt.
  • Als gevolg van de compressie op de zenuw ontstaat er pijn in de bil. De pijn kunt u ook in het been voelen en soms zelfs tot in de voet.
    U zult dit meestal ervaren als een scherpe, soms branderige pijn.

De druk op de zenuw bepaalt of er klachten zijn.
Vandaar dat bepaalde houdingen of bewegingen de pijn vaak doen verergeren (bijvoorbeeld bukken en staan).

  • Evenals bepaalde houdingen de druk kunnen verhogen, veroorzaken daarnaast hoesten, niezen en persen pijnklachten.
  • Daarnaast hebt u vaak ook last van pijn in de rug.
  • Mogelijk hebt u minder kracht in been en/of voet.
  • Uw been kan branderig, prikkelend of doof aanvoelen.
  • Daarentegen hoeft een hernia geen klachten te geven als de uitstulping niet op de zenuw drukt.
  • Uit onderzoek is gebleken dat 20% van de mensen tussen de 25 en 50 jaar een hernia hebben zonder er iets van te merken.

Hoe ontstaat een HNP in de rug?

Het is niet duidelijk hoe een hernia ontstaat.
Waarschijnlijk speelt erfelijke aanleg een rol.

Daarnaast spelen mogelijk ook andere dingen een rol:

  • lichaamslengte, bij langere mensen komt vaker een hernia voor;
  • het doen van lichamelijk zwaar werk;
  • stress;
  • roken;
  • langdurig en vaak autorijden.

Onderzoek bij een hernia in de rug

Uw huisarts of fysiotherapeut kan met vragen (de anamnese) vaststellen (hypothese) of u mogelijk een hernia heeft.

Probeer uw klachten duidelijk te omschrijven.
Uw klachten zijn het belangrijkst: aan de hand daarvan bepaalt de huisarts welke pijnstillers nodig zijn. Ten tweede kan hij/zij u doorverwijzen naar de fysiotherapeut.

Aangezien de kans groot is dat de klachten binnen 12 weken over zijn of aanzienlijk verminderd.
Vandaar dat aanvullend onderzoek (Röntgenfoto/MRI) in de meeste gevallen niet nodig is.
Er is nog een reden waarom aanvullend onderzoek niet nodig is, tenzij uw arts dit noodzakelijk vindt. Immers, de behandeling is de eerste 12 weken eenduidig: voldoende pijnstilling en eventueel fysiotherapie.

Nadeel van een scan is dat er bij de meeste mensen wel wat op te zien is. Echter, wat er te zien is veroorzaakt lang niet altijd de klachten.

Wanneer kan beeldvormend onderzoek wel nodig zijn?

  • Als uw huisarts dit toch nodig acht. De huisarts zal u dat dan uitleggen.
  • Bij ernstig krachtsverlies in uw been.
  • Als u na 12 weken toch nog klachten heeft en de neuroloog (in overleg met u) een operatieve ingreep overweegt.
  • Indien u ernstige pijn blijft houden terwijl u wel genoeg pijnstillers gebruikt.

Adviezen bij een HNP in de rug

  • Over het algemeen is bewegen goed voor het herstel.
  • Bewegen geeft geen schade en u kunt dus doorgaan met uw dagelijkse activiteiten. Indien mogelijk kunt u uw werk blijven doen.
  • Vermijd houdingen en bewegingen die veel pijn veroorzaken.
  • Uw zult merken dat gedoseerd bewegen de pijn doet verminderen, terwijl stilzitten vaak de pijn erger doet worden.
  • Als liggen bij u de pijn doet verminderen, kunt u overwegen korte tijd bedrust te nemen. Toch moet u regelmatig uit bed komen en bewegen.
  • Langere tijd in bed liggen is niet goed:
    – het geeft vaak juist meer pijn.
    – tevens zullen uw spieren verzwakken en uw conditie afnemen.
  • Schroom niet om contact op te nemen met uw fysiotherapeut. Deze kan u leren op een goede en minst pijnlijke manier te bewegen.
  • Pijnstillers dienen om de pijn te verlichten, maar overleg eerst met uw huisarts. Start met paracetamol en slik deze op vaste tijden (ook als u op dat moment geen of minder pijn heeft). Let op: medicijnen hebben vaak bijwerkingen: dientengevolge is overleg met uw apotheek en/of huisarts noodzakelijk.
  • Gebruik geen slaap- of kalmeringsmiddelen (tenzij uw huisarts dit voorschrijft).
    Deze medicijnen helpen niet bij herniaklachten en zijn verslavend.

Zeven fabeltje over hernia. (Dus onwaar!!!)

  • Als er een hernia is vastgesteld is een operatie noodzakelijk. (= onwaar)
  • Op Röntgenfoto’s Ct en MRI kun je altijd de oorzaak zien. (= onwaar)
  • Bij rugpijn moet je het kalm aan doen tot de pijn overgaat. (= onwaar)
  • Rugpijn komt meestal door een ongeval of zwaar tillen. (= onwaar)
  • De rugpijn leidt meestal tot invaliditeit. (= onwaar)
  • Iedereen met rugpijn moet een röntgenfoto laten maken. (= onwaar)
  • De belangrijkste behandeling is bedrust. (= onwaar)

De therapie bij een hernia in de rug

Zeker als de pijn (langer dan 2 weken) niet minder wordt is het raadzaam uw fysiotherapeut te raadplegen/bezoeken.

De manueel therapeut/fysiotherapeut/oefentherapeut kan:

  • helpen weer te gaan bewegen op een manier die het minste pijn geeft;
  • u aanzetten om te bewegen;
  • een adequaat oefenschema geven;
  • de vorderingen bijhouden en registeren om u te stimuleren;
  • indien nodig contact houden/opnemen met uw huisarts;
  • ergonomische adviezen geven;
  • uw houding optimaliseren;
  • adviezen geven om een herhaling (recidive) te voorkomen;
  • uw rug (weer) bewegelijk maken.

Meer weten

Heeft u vragen neem dan contact met ons op.
Ons ervaren manueel therapeut Martin Dijkstra helpt u graag verder.
Wilt u meer informatie over manuele therapie? Lees dan hier verder.

Maak een afspraak

hernia

Hernia (HNP)